[1] Nec pusillum nec multum noceas et noli fieri pro amico inimicus. Nomen enim malum et improperium et contumeliam hereditabis; sic omnis peccator invidus et bilinguis.
[2] Non te extollas in cogitatione animae tuae velut taurus, ne forte elidatur virtus tua per stultitiam,
[3] et folia tua comedat et fructus tuos perdat, et relinquaris velut lignum aridum in eremo.
[4] Anima enim nequam disperdet eum, qui se habet, et in gaudium inimicis dat illum et deducet in sortem impiorum.
[5] Os dulce multiplicat amicos et mitigat inimicos; et lingua eucharis salutem dicit.
[6] Multi pacifici sint tibi, et consiliarius sit tibi unus de mille.
[7] Si possides amicum, in tentatione posside eum et ne facile credas ei.
[8] Est enim amicus secundum opportunitatem suam et non permanebit in die tribulationis.
[9] Et est amicus, qui convertitur ad inimicitiam et rixam convicii tui denudabit.
[10] Est autem amicus socius mensae et non permanebit in die necessitatis;
[11] in prosperis erit tibi quasi coaequalis et in domesticis tuis fiducialiter aget.
[12] Si humiliatus fueris, convertetur contra te et a facie tua abscondet se.
[13] Ab inimicis tuis separare et de amicis tuis attende.
[14] Amicus fidelis protectio fortis; qui autem invenit illum, invenit thesaurum.
[15] Amico fideli nulla est comparatio, et non est ponderatio contra bonitatem illius.
[16] Amicus fidelis medicamentum vitae, et, qui metuunt Dominum, invenient illum.
[17] Qui timet Deum, aeque habebit amicitiam eius, quoniam secundum illum erit amicus illius.
[18] Fili, a iuventute tua excipe doctrinam et usque ad canos invenies sapientiam.
[19] Quasi is qui arat et seminat, accede ad eam et sustine bonos fructus illius.
[20] In opere enim ipsius exiguum laborabis et cito edes de generationibus illius.
[21] Quam aspera est nimium sapientia indoctis hominibus, et non permanebit in illa excors.
[22] Quasi lapis probationis gravis erit super illum, et non demorabitur proicere illam.
[23] Doctrina est enim secundum nomen eius et non est multis manifesta; quibus autem cognita est, permanet usque ad conspectum Dei.
[24] Audi, fili, et accipe sententiam meam et ne abicias consilium meum.
[25] Inice pedem tuum in compedes illius et in torques illius collum tuum;
[26] subice umerum tuum et porta illam et ne acedieris vinculis eius.
[27] In omni animo tuo accede ad illam et in omni virtute tua conserva vias eius.
[28] Investiga et scrutare, exquire et invenies, et continens factus ne derelinquas eam.
[29] In novissimis enim invenies requiem in ea, et convertetur tibi in oblectationem.
[30] Et erunt tibi compedes eius in protectionem fortitudinis, et torques illius in stolam gloriae;
[31] decor enim aureus est in illa, et vincula illius alligatura hyacinthina.
[32] Stolam gloriae indues eam et coronam gratulationis superpones tibi.
[33] Fili, si attenderis, disces; et, si accommodaveris animum tuum, prudens eris.
[34] Si dilexeris audire, excipies doctrinam; et, si inclinaveris aurem tuam, sapiens eris.
[35] In multitudine presbyterorum sta et sapientiae illorum ex corde coniungere, ut omnem narrationem Dei velis audire, et proverbia intellectus non effugiant a te.
[36] Et, si videris sensatum, evigila ad eum, et gradus ostiorum illius exterat pes tuus.
[37] Cogitatum tuum habe in praeceptis Dei et in mandatis illius maxime assiduus esto; et ipse firmabit tibi cor, et concupiscentia sapientiae dabitur tibi.