Du lịch golf : Động lực cho nền kinh tế, phương tiện ngoại giao của Việt Nam

Tổng thống Mỹ Donald Trump có sẽ đến thăm sân golf mang tên ông ở Hưng Yên vào năm 2027 nhân Hội nghị APEC tại Phú Quốc tháng 11? Dự án sẽ kịp hoàn thành đúng thời điểm, do đang bị chậm tiến độ vì bất đồng giữa người dân và chính quyền về giải phóng mặt bằng? Sân golf Khoái Châu - Trump International Hưng Yên, trị giá khoảng 1,5 tỷ đô la, được cho sẽ góp phần tăng trưởng du lịch hạng sang - lĩnh vực được Việt Nam tập trung đầu tư từ nhiều năm nay.

Trong 9 năm liên tiếp (2017-2025), Việt Nam được World Golf Awards vinh danh là “Điểm đến golf tốt nhất châu Á” và hai lần được trao danh hiệu “Điểm đến golf tốt nhất thế giới” năm 2019 và 2021. Doanh thu từ du lịch golf tăng gần gấp đôi trong vòng 3 năm, từ 600 triệu đô la năm 2022 lên hơn 1 tỷ đô la năm 2025. Cho dù hiện chiếm khoảng 2,7% tổng doanh thu du lịch quốc gia, theo cục trưởng Cục Du Lịch Việt Nam, nhưng các nhà hoạch định quyết định biến golf thành động lực mới đưa du lịch Việt Nam vươn tầm quốc tế. Số sân golf sẽ tăng lên thành 200 vào năm 2030, hơn gấp đôi so với con số 80 sân đạt chuẩn quốc tế hoạt động năm 2025.

Ông Spencer Robinson, trưởng bộ phận Truyền thông, Liên đoàn Golf Châu Á - Thái Bình Dương, cũng bất ngờ trước những mục tiêu đầy tham vọng của Việt Nam khi trả lời hãng tin Mỹ AP : “Hành trình quả là đáng kinh ngạc khi Việt Nam đạt được những thành tựu như hiện nay trong một thời gian ngắn. Tôi đi khắp thế giới và mọi người đều nói về sự phát triển của golf ở Việt Nam. Tôi nghĩ có thể nói đây là thị trường golf sôi động nhất thế giới hiện nay. Rất nhiều kiến ​​trúc sư sân golf muốn đến đây, các nhà sản xuất gậy golf, bất cứ ai trong ngành công nghiệp golf đều rất quan tâm, vì họ thấy sự phát triển của Việt Nam. Họ nghe nói chính phủ muốn xây dựng thêm 100 sân golf nữa trong 5, 10 năm tới”.

Đọc thêmDu lịch Việt Nam đủ nguồn lực chuyên môn cao để hướng đến khách “giàu” ?

Du lịch golf thúc đẩy kinh tế địa phương

Trong chiến lược phát triển du lịch Việt Nam đến năm 2030, du lịch golf được xác định “là một sản phẩm du lịch cao cấp, một ngành kinh tế văn hóa thể thao du lịch tổng hợp đóng góp vào tăng trưởng xanh, phát triển vùng và quảng bá hình ảnh quốc gia”. Việt Nam đặt mục tiêu xây dựng chuỗi điểm đến golf mang bản sắc Việt Nam, đào tạo nhân lực, tổ chức sự kiện quốc tế. Thế mạnh của Việt Nam là có hơn 3.000 km đường bờ biển và cảnh quan đa dạng, được coi là những điều kiện tự nhiên lý tưởng cho một sân golf đẹp, thú vị trên địa hình nhấp nhô.

Các khu vực sân golf được trải dài từ bắc xuống nam và phát triển mạnh mẽ ở miền trung với lợi thế về địa hình kết hợp đồi núi và biển, như trường hợp sân golf Hoiana Shores, theo giải thích của tổng giám đốc Wee Peng Siong : “Nhà thiết kế sân golf Robert Trent Jones, Jr. đã sử dụng khẩu hiệu “Bản giao hưởng của golf”, có nghĩa là mọi thứ đều hòa quyện với thiên nhiên và nhịp điệu của thiên nhiên. Giống như một bản giao hưởng vậy. Dựa trên ý tưởng đó, người chơi golf có thể quan sát các cồn cát và địa hình, độ nhấp nhô của nó. Tất cả đều được bố trí một cách tỉ mỉ”.

Dù đi sau nhiều nước về du lịch golf nhưng Việt Nam đang rút ngắn khoảng cách trong thời gian rất ngắn, một phần nhờ thu hút được những tên tuổi lớn trong lĩnh vực kiến trúc golf thế giới (Like Donald, Colin Montgomerie, Sir Nick Faldo, Greg Norman và Robert Trent Jones Jr., hiện nằm trong trong liên minh Việt Nam Golf Coast, VGC). Hệ thống gồm BRG Danang Golf Resort, Montgomerie Links, Ba Na Hills, Laguna Lăng Cô và Hoiana Shores đã giúp Đà Nẵng - Hội An được vinh danh là “Thành phố golf tốt nhất châu Á 2025”. Ngoài ra, để tiếp tục khẳng định thương hiệu và nâng vị thế của du lịch golf Việt Nam, huyền thoại golf người Úc Greg Norman tiếp tục được bổ nhiệm làm đại sứ Du lịch Việt Nam nhiệm kỳ 2025-2030.

Theo bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Việt Nam, khách chơi golf có mức chi tiêu trung bình gấp 6 lần so với khách thường. Để đáp ứng nhu cầu của khách, xung quanh sân golf là một khu phức hợp dịch vụ, khách sạn sang trọng, nhà hàng, spa và thương mại cao cấp, theo nhận định của Nguyễn Đức Long, một người chơi golf : “Họ (Hoiana) có 4 khách sạn, hơn 1.000 phòng, đầy đủ cơ sở vật chất về golf để cho mình có một gói trải nghiệm khác hơn so với những sân khác. Vì ngành golf phát triển như vậy thì chắc chắn đây là một lựa chọn rất là thú vị để mọi người có thể tới trải nghiệm”.

Đọc thêmHưng Yên muốn giảm tiền đền bù trong dự án sân golf của Trump Organization

Không chỉ chơi golf, họ còn có nhu cầu trải nghiệm du lịch tại điểm đến. Và đây là điểm giúp thúc đẩy nền kinh tế địa phương, góp phần tạo việc làm, đặc biệt là ở các khu vực ngoài các trung tâm đô thị lớn, theo nhận định của ông Vũ Nguyên, tổng thư ký Hiệp hội Golf Việt Nam (VGA) :

Khi một sân golf được phát triển ở một địa phương, nó giúp thúc đẩy nền kinh tế tại địa phương đó và cũng sẽ tạo ra hàng ngàn việc làm. Chính vì vậy, những năm gần đây, golf được đón nhận rất nhiều. Những khu vực xung quanh sân golf, các hệ thống từ nhà hàng cho đến khách sạn cũng được phát triển và giúp cho ngành du lịch nói chung.

Đứng đầu số lượng khách nước ngoài đến du lịch golf tại Việt Nam năm 2025 là Trung Quốc (3,8 triệu lượt, tăng 43% nhờ chi phí hợp lý và khoảng cách địa lý gần), tiếp theo là Hàn Quốc (3,2 triệu lượt, đóng góp lớn nhất vào doanh thu cao cấp). Ngoài ra còn có du khách golf Úc, Nhật Bản, Đài Loan, cùng với lượng khách mới nổi từ châu Âu và Ấn Độ. Việt Nam cũng muốn trở thành điểm đến không thể thiếu của khoảng 1,9 triệu golf thủ di chuyển trên toàn cầu hàng năm.

Ngoại giao sân golf

Bên cạnh giá trị kinh tế và du lịch, golf còn được sử dụng làm công cụ ngoại giao, đặc biệt là dưới thời tổng thống Mỹ Donald Trump. Sean Fergusson, thư ký golf và kinh doanh tại "Fore" Business (Anh), được trang Franceinfo trích dẫn, phân tích :

Donald Trump tận dụng những cơ hội này để truyền đạt thông điệp đến người đối thoại. Và các chính trị gia khác nghĩ rằng nếu họ có thể gặp ông ấy trong một buổi chơi golf, ông Trump có thể sẵn sàng thảo luận về những chủ đề mà ông ấy sẽ không nói trước ống kính máy quay.

Nhật Bản là một ví dụ tiêu biểu về khai thác “ngoại giao golf” trong quan hệ với Mỹ. Ngày 11/02/2017, khoảng hai tuần sau khi ông Trump nhậm chức tổng thống, thủ tướng Shinzo Abe đến Florida, cùng chơi golf 18 hố nhằm củng cố quan hệ song phương vì ông Trump luôn chỉ trích đồng minh Đông Á chi ít cho quốc phòng. Sau buổi chơi, ông Trump cho biết đã “hiểu” thủ tướng Abe hơn. Sau khi ông Abe mất, Tokyo từng nhờ tỉ phú Masayoshi Son, nhà sáng lập kiêm tập đoàn công nghệ SoftBank và là bạn chơi golf thân thiết của ông Trump, để tiếp cận ông. Thủ tướng đương nhiệm Takaichi còn tặng tổng thống Trump một cây gậy golf của cố thủ tướng Abe.

Đọc thêmDự án tỷ đô tại quê nhà của tổng bí thư Tô Lâm, lá bài trói buộc Trump của Việt Nam ?

Trong nhiệm kỳ hiện nay, ông Trump thường xuyên “bàn đại sự” trên sân golf. Tổng thống Phần Lan Alexander Stubb, một người chơi golf, trở thành “cầu nối” giữa tổng thống Mỹ và châu Âu. Chơi golf với ông Trump được xem là nằm trong “vòng thân cận” với lãnh đạo Mỹ. Việt Nam chưa có cơ hội này. Tuy nhiên, ít ngày trước ngày lễ nhậm chức của tổng thống thứ 47, bà Nguyễn Thị Phương Thảo, chủ tịch hãng hàng không Vietjet, đến tư dinh Mar-a-Lago và được ông Trump hướng dẫn chơi golf. Chuyến đi được công bố là hoạt động của Vietjet nhưng không rõ có nhận được sự ủy nhiệm nào đó từ chính quyền hay không.

Nông dân trả phí cho ngoại giao sân golf Trump International Hưng Yên ?

Liệu sân golf ở quê hương tổng bí thư-chủ tịch nước Tô Lâm có thể trở thành cầu nối với chính quyền Trump ? Tháng 09/2024, trong thời gian tranh cử tổng thống, ông Donald Trump dự lễ ký thỏa thuận hợp tác xây dựng giữa Trump Organization với Tổng công ty Phát triển đô thị Kinh Bắc (KBC) tại Florida. Tháng 06/2025, bản kê khai tài chính của tổng thống Donald Trump ghi nhận khoản thu 5 triệu đô la từ nhượng quyền thương hiệu.

Giới quan sát cho rằng dự án trở thành phương tiện ngoại giao của Hà Nội trong bối cảnh tổng thống Trump liên tục chỉ trích thặng dư thương mại của Việt Nam với Mỹ, lên mức kỷ lục 178,2 tỷ đô la năm 2025 (chỉ sau trung Quốc) và đe dọa tăng thuế. Khi mức thặng dư đạt 55 tỷ đô la năm 2019, Việt Nam đã bị ông Trump gọi là “kẻ lạm dụng thương mại tồi tệ nhất”. Tuy nhiên, trả lời báo tài chính Anh Financial Times, nhà nghiên cứu Nguyễn Khắc Giang, Viện ISEAS-Yusof Ishak (Singapore), nhận định :

Tính biểu tượng là điều quan trọng nhưng nó sẽ không thể giải quyết tất cả những mối quan ngại cũng như những vấn đề mang tính cơ cấu giữa Việt Nam và Mỹ.

Sân golf Trump International Hưng Yên được khởi công chiều 21/05/2025 với sự tham dự của thủ tướng Phạm Minh Chính cùng quan chức chính phủ, đại sứ Mỹ tại Việt Nam Marc E. Knapper và ông Eric Trump, con trai tổng thống Trump, phó chủ tịch Trump Organization cùng phu nhân. Theo báo Chính phủ, “dự án khu phức hợp đô thị, du lịch sinh thái và sân golf Khoái Châu có diện tích gần 1.000 ha và tổng mức đầu tư trên 1,5 tỷ đô la, bao gồm hệ thống sân golf VIP 54 hố, khu nghỉ dưỡng, biệt thự cao cấp, quần thể đô thị hiện đại và các tiện ích theo tiêu chuẩn quốc tế”.

Đọc thêmSân gôn Trump tại Việt Nam : Đất nông dân đổi lấy dự án gây tranh cãi

Tuy nhiên, sau một năm, dự án bị chậm tiến độ do vướng mắc về đền bù giải phóng mặt bằng. Nhiều hộ dân cho biết mức bồi thường 80.000 đồng/m2, cùng với 240.000 đồng/m2 để “chuyển đổi nghề” (tổng cộng 320.000/m2) là quá thấp, không như lời hứa “bồi thường thỏa đáng” của thủ tướng Phạm Minh Chính tại lễ động thổ. Một số hãng tin Reuters và Financial Times của Anh, Le Monde của Pháp, Bloomberg của Mỹ phản ánh bất bình của người dân trong diện giải tỏa, tranh cãi liên quan đến việc chính quyền tỉnh Hưng Yên cắt giảm chi phí bồi thường. Nhật báo Pháp Le Monde nhận được một bức thư nặc danh từ nội bộ chính phủ Việt Nam bày tỏ bất bình và nêu những nghi ngờ tham nhũng, quan hệ lợi ích nhóm trong dự án.

Sau khi không thực hiện được hạn chót là ngày 30/04 để thu hồi đất, tỉnh Hưng Yên thông báo cho các hộ dân trong diện giải tỏa là nếu không chấp hành yêu cầu bàn giao đất, họ sẽ phải đối mặt với rủi ro cưỡng chế từ sáng 26/06/2026. Hãng tin Mỹ Bloomberg tiếp cận được văn bản này. Chủ đầu tư cũng đẩy nhanh tiến độ vì trước đó, chủ tịch Tổng công ty Phát triển Đô thị Kinh Bắc tuyên bố sân golf Trump có thể đăng cai Hội nghị thượng đỉnh Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương - APEC năm 2027 và hy vọng tổng thống Trump tham dự.