DW | Amharic - News

ባለፈው ቅዳሜ በሰሜን ምዕራብ ኢትዮጵያ ጠረፍ የተከሰተው ውጊያ ወደለየለት ጦርነት የሚሸጋገር ከሆነ ችግሩ ከአገር ውስጥ ስጋት ወደ ቀጣናውም ሊሸጋገር እንደሚችል ተንታኞች እያስጠነቀቁ ነው፡፡ በኢትዮጵያ ፌዴራል መንግስትና ህወሓት መካከል ሊቀሰቀስ ከጫፍ የደረሰ በመሰለው ጦርነት የውጭ ኃይሎች ጣልቃ ገብነት እየታየ መሆኑን ፖለቲከኞች ይናገራሉ፡፡

ዓለማቀፍ የሰብአዊ መብቶችን በቅርበት የሚከታተለው አምንስቲ እንተርናሽናል በትናንት ሰኞ ይፋዊ መግለጫው ። «ግጭቱ እንደ አዲስ መቀስቀሱ፣ ነዋሪዎችን ድጋሚ ለከባድ የሰብአዊ መብቶች ጥሰት አደጋ ያጋልጣልየሚል ስጋት ገብቶኛል» ብሏል።

በአረንጓዴ አሻራ መርኀግብር በአንድ ቀን ጀንበር ከ800 ሚሊየን በላይ ችግኝት በትናንትናው ዕለት ኢትዮጵያ ውስጥ መተከሉ ተነግሯል። የአፈር መሸርሸርና የደን መራቆት በከፍተኛ ደረጃ ከጎዳቸው ሃገራት አንዷ በሆነችው ኢትዮጵያ ዘንድሮ ባጠቃላይ 800 ቢሊየን ችግኝ ለመትከል እቅድ ተይዟል። ለመሆኑ የተተከሉት ችግኞች በቂ ክትትል ይደረግላቸው ይሆን?

ውጊያ ተካሄደ ከተባለበት ከሸረሪና አካባቢ ቁስለኞችን ጨምሮ ሌሎችም በመቶዎች የሚቆጠሩ ሰዎች ድንበር ተሻግረው ሱዳን መግባታቸውን የአካባቢው ምንጮች ተናግረዋል። ከውጊያው በኋላ የትግራይ አማጽያን ናቸው የተባሉ አስከሬኖች ሱዳን ድንበር ላይ መገኘታቸውንም የህክምና ምንጮች መናገራቸውም ተዘግቧል።

የኢሕአፓ የሕዝብ ግንኙነት ኃላፊ አቶ ይስሐቅ ወልዳይ እንዲሁም የፓርቲው አባል ፖለቲከኛ አበበ አካሉ በመንግሥት የፀጥታ ኃይል መታሠራቸውን ፓርቲው አረጋግጧል። ጠበቃ አበራ ንጉሥ በፖሊስ ተይዘው በፌዴራል ወንጀል ምርመራ ቢሮ እሥር ላይ መሆናቸውን የሙያ አጋራቸው ነግረውናል።

ሥለቅዳሜዉ ዉጊያ የህወሓት ጥሪ፣የመንግሥት ዝምታ፣የመንግሥት የካቢኔ አባል ማረጋገጪያና የመንግሥት ደጋፊዎች የቃላት ዘመቻ ቢደጋገም ዉጊያዉ ቢያንስ እስከ ዛሬ የቀጠለ አይመስልም።ከእንግዲሕ ላመቀጠሉ ግን ምንም ዋስትና የለም

በዓለም እድሜያቸው ከ20 ዓመት በታች አትሌቲክስ ፉክክር ላይ ተካፋይ የሚኾኑት ኢትዮጵያውያን አትሌቶች ለውጤት መጠበቃቸው፤ የፊፋ ውድድሮችን በከፊል ለግል ባለሐብቶች ለመሸጥ አቅርቦት የነበረው ሐሳብ በፊፋው ፕሬዚደንት ጂያኒ ኢንፋንቲኖ ላይ ያጫረው ብርቱ ተቃውሞ የስፖርት ዘገባ ዋና ትኩረት ናቸው ።

ሰሞኑን ሸረሪና በተባለ አከባቢ የኢትዮጵያ ፌዴራል መንግሥት ከፈተብኝ ባለው ጥቃት የሱዳኑ ፈጥኖ ደራሽ ኃይል ተሳትፎ እንደነበረው በህወሓት የሚመራው የትግራይ ክልል ከሰሰ። ህወሓት ተሰነዘረብኝ ስላለው ጥቃትም ሆነ የሱዳኑ ፈጥኖ ደራሽ ኃይል ተሳትፏል ስለመባሉ፣ ከማዕከላዊ መንግሥት እስካሁን ምንም የተባለ ነገር የለም።

ዓለም አቀፍ የጠፉ ስደተኞችን አፈላላጊ ድርጅት እንዳስታወቀው ደግሞ ጎርጎሮሳውያኑ አቆጣጠር ከ2024 እስከ 2026 ባሉት ዓመታት በሜዲትራንያን ባሕርና በአትላንቲክ ውቅያኖስ የስደት መስመሮች ቢያንስ 15,000 ስደተኞች ሕይወታቸውን ማጣታቸውን ይፋ አድርጓል።

የወልቃይት ጠገዴ ጠለምት አማራ ምሁራን ማኀበር "የኢትዮጵያ ሕዝብ አንድነት አደጋ" ነው ያለውን ህወሓትን በጋራ እንታገል ሲል ለትግራይ ልሂቃን፣ ምሁራንና ተቃዋሚ የፖለቲካ መሪዎች ጥሪ አደረገ። ሳልሳይ ወያነ ትግራይ ደግሞ "የአማራና የትግራይ ሕዝቦችን የጦርነት አውድማ ከሚያደርግ አጥፊ ጦርነት" እንከላከል በሚል በደብዳቤ ጠይቋል።